Ly hôn đơn phương có yếu tố nước ngoài là thủ tục pháp lý tương đối phức tạp do liên quan đến nhiều quy định về thẩm quyền giải quyết và pháp luật áp dụng giữa các quốc gia. Để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình, người yêu cầu cần nắm rõ các điều kiện khởi kiện, hồ sơ cần chuẩn bị và trình tự giải quyết tại Tòa án nhân dân. Bài viết dưới đây từ Luật sư Đoàn sẽ hướng dẫn chi tiết từng bước để giúp bạn thực hiện thủ tục đúng quy định và rút ngắn tối đa thời gian xử lý.
Cần chuẩn bị chứng cứ gì để ly hôn đơn phương có yếu tố nước ngoài?
Không giống như ly hôn thuận tình, trong trường hợp đơn phương ly hôn có yếu tố nước ngoài, người yêu cầu phải cung cấp căn cứ chứng minh quan hệ hôn nhân đã rơi vào tình trạng trầm trọng và không thể tiếp tục duy trì. Để Tòa án nhân dân sớm thụ lý và giải quyết vụ việc, việc chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, tài liệu chứng cứ và hoàn tất thủ tục hợp pháp hóa lãnh sự đối với giấy tờ được lập ở nước ngoài là yếu tố đặc biệt quan trọng.
Bộ hồ sơ, giấy tờ cá nhân cần chuẩn bị để làm thủ tục ly hôn đơn phương có yếu tố nước ngoài, ly dị với người nước ngoài bao gồm:
- Đơn khởi kiện (mẫu số 23-DS);
- Bản gốc giấy chứng nhận kết hôn (nếu mất bản gốc thì nộp bản sao có chứng thực);
- Bản sao giấy khai sinh của các con (trường hợp có con chung);
- Bản sao y chứng thực CMND/CCCD/hộ chiếu của vợ và chồng;
- Bản sao y chứng thực giấy xác nhận thông tin cư trú/xác nhận tạm trú hoặc thẻ tạm trú của vợ và chồng;
- Các tài liệu và chứng từ chứng minh tài sản chung (trường hợp có tranh chấp về tài sản):
- Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ);
- Giấy đăng ký xe;
- Sổ tiết kiệm…
- Các giấy tờ, tài liệu chứng minh việc một bên đang ở nước ngoài (nếu có).
Trình tự, thủ tục ly hôn có yếu tố nước ngoài
Làm thế nào để thực hiện thủ tục ly hôn khi một bên đang cư trú ở nước ngoài hoặc mang quốc tịch nước ngoài? Việc hiểu rõ trình tự giải quyết tại Tòa án nhân dân sẽ giúp bạn chủ động hơn trong việc chuẩn bị hồ sơ, đồng thời tiết kiệm đáng kể thời gian và chi phí phát sinh. Nội dung dưới đây sẽ hướng dẫn chi tiết từng bước thực hiện theo đúng quy định pháp luật hiện hành.
➤ Bước 1. Nộp hồ sơ xin ly hôn đơn phương tại TAND tỉnh, thành phố có thẩm quyền
Sau khi chuẩn bị đầy đủ các giấy tờ trong bộ hồ sơ ly hôn đơn phương theo hướng dẫn của Anpha ở trên, cá nhân tiến hành nộp đến Tòa án nhân dân có thẩm quyền theo 3 cách sau:
- Cách 1: Đến nộp hồ sơ trực tiếp tại Tòa án;
- Cách 2: Nộp hồ sơ qua đường bưu chính;
- Cách 3: Ủy quyền cho luật sư hoặc người quen đến nộp hồ sơ tại Tòa án (có kèm văn bản ủy quyền công chứng/chứng thực theo quy định).
➤ Bước 2. Tòa án thông báo nộp tiền tạm ứng án phí
Sau khi tiếp nhận đơn khởi kiện cùng hồ sơ yêu cầu ly hôn đơn phương hợp lệ của công dân, Tòa án thực hiện:
Tính số tiền tạm ứng án phí ly hôn tương ứng với trường hợp ly hôn của nguyên đơn;
Thông báo cho công dân đóng tạm ứng án phí ly hôn.
➤ Bước 3. Nộp tiền tạm ứng án phí ly hôn theo thông báo của Tòa án
Sau khi nhận được giấy thông báo từ Tòa án, nguyên đơn (người yêu cầu ly hôn) có trách nhiệm đóng tạm ứng án phí tại cơ quan thi hành án dân sự có thẩm quyền, sau đó nộp lại biên lai đóng tạm ứng án phí cho Tòa án.
Theo quy định tại Điều 195 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, thời hạn đóng tạm ứng án phí của cá nhân là trong vòng 7 ngày kể từ ngày nhận được thông báo của Tòa án.
➤ Bước 4. Tòa án thụ lý vụ án và tiến hành thủ tục ly hôn theo quy định
Sau khi nhận được biên lai đóng tiền tạm ứng án phí ly hôn của công dân, Tòa án chính thức thụ lý vụ án.
Theo đó, trong thời hạn 3 ngày làm việc tính từ ngày thụ lý vụ án, Tòa án thực hiện:
- Phân công thẩm phán thụ lý vụ án ly hôn đơn phương có yếu tố nước ngoài;
- Tiến hành xác minh, thu thập tài liệu chứng cứ và tổ chức phiên họp kiểm tra việc giao nộp, tiếp cận công khai chứng cứ và hòa giải theo quy định.
Tại phiên hòa giải, Tòa án thực hiện thủ tục ly hôn đơn phương có yếu tố nước ngoài cấp sơ thẩm theo quy định của pháp luật.
Án phí ly hôn đơn phương có yếu tố nước ngoài bao nhiêu?
Án phí làm thủ tục ly hôn đơn phương với người nước ngoài không được áp dụng theo một mức cố định mà sẽ thay đổi tùy thuộc vào việc các bên có yêu cầu phân chia tài sản hay không. Ngoài án phí sơ thẩm, người yêu cầu còn có thể phải chi trả các khoản như chi phí ủy thác tư pháp, tống đạt hồ sơ ra nước ngoài và các khoản phí tố tụng liên quan. Nội dung dưới đây sẽ cập nhật chi tiết mức thu và căn cứ pháp lý mới nhất để bạn chủ động dự trù chi phí khi thực hiện thủ tục này.
Mức án phí ly hôn có yếu tố nước ngoài sơ thẩm mà vợ, chồng cần nộp sẽ khác nhau, phụ thuộc vào ly hôn đơn phương hay thuận tình, có tranh chấp tài sản hay không, cụ thể:
- Án phí ly hôn có yếu tố nước ngoài thuận tình sơ thẩm (đã thỏa thuận về việc chia tài sản sau ly hôn) là: 300.000 đồng.
- Án phí ly hôn có yếu tố nước ngoài đơn phương không yêu cầu chia tài sản sau ly hôn sơ thẩm là: 300.000 đồng.
Ly hôn có yếu tố nước ngoài mất bao lâu?
Thời gian giải quyết ly hôn có yếu tố nước ngoài có thể khác nhau đáng kể tùy thuộc vào việc các bên thuận tình chấm dứt hôn nhân hay phát sinh tranh chấp trong vụ án đơn phương. Mỗi trường hợp sẽ có quy trình và thời hạn xử lý riêng, đặc biệt khi cần thực hiện ủy thác tư pháp ra nước ngoài. Để chủ động sắp xếp kế hoạch cá nhân và chuẩn bị tâm lý phù hợp, bạn nên nắm rõ thời gian giải quyết cụ thể đối với từng trường hợp được trình bày dưới đây.
Đối với thủ tục ly hôn đơn phương nói chung, thời gian Tòa án giải quyết cho ly hôn cấp sơ thẩm theo quy định pháp luật khoảng từ 4 – 6 tháng.
Tuy nhiên, trên thực tế nếu vụ án ly hôn của đương sự có xuất hiện các yếu tố như: ly hôn vắng mặt bị đơn, có tranh chấp tài sản, tranh chấp quyền nuôi con… thì thời gian có thể kéo dài hơn.
Nếu sau khi nhận bản án ly hôn cấp sơ thẩm của Tòa án, nguyên đơn hoặc bị đơn có kháng cáo, thời gian giải quyết thủ tục ly hôn có thể kéo dài thêm khoảng từ 3 – 4 tháng tính từ thời điểm Toà án tiếp nhận kháng cáo của đương sự (ly hôn cấp phúc thẩm).
Trường hợp ly hôn vắng mặt thì thời gian Tòa án giải quyết cho ly hôn khoảng từ 12 – 24 tháng (do phải thực hiện thủ tục ủy thác tư pháp theo quy định).
Mẫu đơn ly hôn đơn phương có yếu tố nước ngoài
Chỉ một sai sót nhỏ trong quá trình kê khai thông tin hoặc xác định không đúng thẩm quyền của Tòa án nhân dân cũng có thể khiến hồ sơ ly hôn có yếu tố nước ngoài bị trả lại hoặc yêu cầu sửa đổi, bổ sung. Để hạn chế rủi ro này, bạn cần sử dụng đúng mẫu đơn khởi kiện và ghi đầy đủ, chính xác thông tin của người đang cư trú ở nước ngoài. Nội dung dưới đây sẽ giới thiệu mẫu đơn theo quy định hiện hành và những lưu ý quan trọng khi hoàn thiện hồ sơ.
Câu hỏi thường gặp
– Trực tiếp tại Tòa án Việt Nam: Đương sự nộp hồ sơ hợp lệ về việc xin ly hôn tại Tòa án nhân dân có thẩm quyền. Nếu bạn có điều kiện về Việt Nam thì là phương thức tốt nhất đề giải quyết dứt điểm thủ tục này.
Tòa án nhân dân cấp huyện có thẩm quyền giải quyết theo thủ tục sơ thẩm những tranh chấp sau đây:
Tranh chấp về dân sự, hôn nhân và gia đình quy định tại Điều 26 và Điều 28 của Bộ luật này, trừ tranh chấp quy định tại khoản 7 Điều 26 của Bộ luật này.
